İş mülakatları çoğu aday için stresli bir deneyim. Ne söyleneceği, nasıl oturulacağı, hangi soruların geleceği düşünülürken mülakatın asıl amacı çoğu zaman gözden kaçıyor. Oysa iş mülakatları, ezberlenmiş cevaplardan çok adayın nasıl düşündüğünü ve nasıl davrandığını anlamaya yönelik bir görüşmedir.

Mülakat Bir Sınav Değil, Karşılıklı Tanışmadır
Mülakatlar çoğu zaman tek taraflı bir değerlendirme gibi algılanır. Aday sorulara doğru cevaplar vermeye, işveren ise hataları yakalamaya çalışıyormuş gibi düşünülür.
Gerçekte ise mülakat, iki tarafın da şu sorulara cevap aradığı bir süreçtir:
-
Bu kişiyle birlikte çalışabilir miyiz?
-
Bu ortamda kendini nasıl konumlandırır?
-
Beklentilerimiz örtüşüyor mu?
Bu nedenle mülakat, “doğru cevabı bulma” yarışı değildir.
İşveren İlk Dakikalarda Neye Dikkat Eder?
Mülakatın ilk dakikaları çoğu zaman teknik bilgiden bağımsızdır. İşverenin zihninde şu sorular şekillenir:
-
Aday kendini net ve tutarlı ifade edebiliyor mu?
-
Dinliyor mu, yoksa sadece konuşmayı mı bekliyor?
-
Ortama uyum sağlayabiliyor mu?
Bu aşamada yapılan küçük davranışlar, aday hakkında güçlü bir ilk izlenim oluşturur.
Soruların Arkasındaki Asıl Amaç
Mülakatta sıkça sorulan sorular genellikle bilgi ölçmek için değil, adayın yaklaşım biçimini görmek için sorulur.
Örneğin:
-
“Bize kendinizden bahseder misiniz?”
-
“Bu pozisyona neden başvurdunuz?”
-
“Zor bir durumla nasıl başa çıktınız?”
Bu sorularla işveren; adayın deneyimlerini nasıl yorumladığını, kendini nasıl konumlandırdığını ve sorunlara nasıl yaklaştığını anlamaya çalışır.
❗ Mülakattaki En Can Alıcı Soru: Şirketi Ne Kadar Tanıyorsun?
Bir iş görüşmesi ne kadar iyi geçerse geçsin, “Şirketimiz hakkında ne biliyorsunuz?” sorusuna verilecek zayıf ya da yüzeysel bir cevap, tüm süreci olumsuz etkileyebilir. Çünkü bu soru bilgi ölçmekten çok, adayın hazırlığını, ilgisini ve bu şirkette gerçekten çalışmak isteyip istemediğini anlamak için sorulur. Bu noktada net bir cevap verememek, genellikle İ.K. uzmanının/işverenin olumsuz karar vermesine neden olur.
İşveren Mülakatta Aslında Hangi Soruların Cevabını Arar?
Mülakat sırasında doğrudan sorulmasa bile, işverenin zihninde genellikle şu başlıklar vardır:
1️⃣ Adayın Uzun Vadede Şirkette Çalışma İsteği Var mı?
İşveren için önemli olan yalnızca pozisyonun bugün doldurulması değildir. Adayın bu rolde bir süre kalma niyeti olup olmadığı da değerlendirilir.
Pozisyon ile adayın hedefleri arasında büyük bir kopukluk varsa, bu durum soru işareti yaratabilir.
2️⃣ Yapılacak İş, Adayın Karakterine Uygun mu?
Mülakatta olumlu gibi görünen bazı özellikler, her iş için avantaj olmayabilir.
Örneğin çok sosyal ve hareketli bir aday, günün büyük bölümünü belirli bir noktada ve belirli kurallarla geçirmesi gereken bir resepsiyonist rolünde zorlanabilir. Çünkü resepsiyonistlik, sanılanın aksine sürekli sosyalleşilen değil, belirli anlarda görünür olunması gereken bir roldür.
İşveren burada adayın “iyi” olmasından çok, doğru rolde iyi olup olamayacağını anlamaya çalışır.
3️⃣ Aday Üretken mi, Yoksa Sadece Talimat mı Bekliyor?
İşverenler şuna dikkat eder:
-
Aday yalnızca verilen işi mi yapıyor?
-
Yoksa işi sahiplenip geliştirmeye mi çalışıyor?
Üretkenlik, hızdan çok yaklaşım biçimiyle ilgilidir. Problemi fark eden, çözüm öneren adaylar genellikle öne çıkar.
4️⃣ Aday Zorlandığında Nasıl Davranır?
Mülakatta sorulan “zor durum” soruları, başarısızlıkları deşmek için değil; adayın zorlanma anındaki refleksini görmek içindir.
İşveren şu soruların cevabını arar:
-
Baskı altında panikler mi?
-
Sorumluluk alır mı?
-
Hata yaptığında savunmaya mı geçer, çözüm mü arar?
Bu Neden Önemli?
Çünkü mülakat, yalnızca iyi aday bulma süreci değildir.
Asıl amaç, doğru kişinin doğru rolde olup olmayacağını anlamaktır.
Bu nedenle bazen:
-
Çok yetkin bir aday elenebilir
-
Daha sakin ama role uygun bir aday tercih edilebilir
Bu durum çoğu zaman yetersizlikten değil, uyum meselesinden kaynaklanır.
Sonuç
İş mülakatları, söylenen kelimelerden çok adayın nasıl düşündüğü ve nasıl yaklaştığıyla şekillenir.
Mülakat, ezberlenmiş cevapların değil; adayın kendini doğru şekilde ifade edebilme becerisinin öne çıktığı bir süreçtir.
Bu bakış açısıyla yapılan mülakatlar, sonucu ne olursa olsun daha sağlıklı ve gerçekçi bir deneyime dönüşür.
Cv Benim Blog Yeni Nesil İş Arama